W rzepaku ozimym występuje kilka ważnych gospodarczo gatunków szkodników. Ich obecność jest ściśle związana z fazą rozwojową rzepaku oraz przebiegiem pogody. Jako pierwsze w uprawie rzepaku można zaobserwować szkodniki łodygowe. Ich zwalczanie obecnie jest bardzo trudne, ponieważ może wymagać wykonania nawet kilku zabiegów insektycydowych. Muszą być one wykonane jeszcze przed złożeniem jaj przez chrząszcze, dlatego ważną rolę ogrywa monitoring przy pomocy żółtych naczyń.
Spis treści
Co to są szkodniki łodygowe?
Jest to powszechnie używane w praktyce rolniczej określenie dwóch gatunków szkodników z rodziny ryjkowcowatych: chowacza czeterozębnego i chowacza brukwiaczka. Nazwa ta pochodzi od miejsca żerowania larw, ponieważ wygryzają one łodygę rzepaku ozimego. W wyniku ich żerowania transport wody oraz makro i mikroelementów może zostać ograniczony lub nawet całkowicie zahamowany. Łodygi, w których żerują larwy, mają też mniejszą wytrzymałość mechaniczną, czyli są bardziej podatne na wyleganie. Utrudnia to zbiór oraz powoduje szybsze zamieranie, czyli rośliny nie mogą wykorzystać swojego genetycznego potencjału plonowania.
Od kiedy prowadzić monitoring?
Żółte naczynia należy ustawić w łanie rzepaku ozimego już w miesiącach zimowych. Występująca w ostatnich latach pełzająca wegetacja sprawie, że jeszcze podczas kalendarzowej zimy temperatura gleby przekracza 5 °C, co jest sygnałem dla zimujących chrząszczy do zakończenia spoczynku zimowego. Analizując biologię szkodników łodygowych, można wskazać, że jako pierwsze na plantacje nalatują chrząszcze chowacza brukwiaczka, a nieco później chowacza czterozębnego. Prowadząc monitoring przy pomocy żółtych naczyń, należy pamiętać, o tym, że powinny znajdować się na wysokości łanu i podążać za jego wzrostem.
Czym zwalczać szkodniki łodygowe?
W przypadku tej grupy szkodników kluczowa jest eliminacja chrząszczy przed złożeniem jaj. Chrząszcze przed złożeniem jaj żerują jeszcze na liściach rzepaku, ale straty przez nie powodowane nie są znaczące. Najlepsze efekty w zwalczaniu chowaczy łodygowych daje połączenie działania kontaktowego i powierzchniowego z systemicznym. Taki efekt można uzyskać przygotowując samodzielnie mieszaninę opryskową składającą się z pyretroidu (np. lambda cyhalotryny, deltametryny) i acetamiprydu lub wybrać gotowe połączenie w insektycydzie Inazuma 130 WG. Inazuma 130 WG to sprawdzony insektycyd zawierający acetamipryd i lambda-cyhalotryną, idealny do zwalczania chowaczy łodygowych w rzepaku: https://osadkowski.pl/produkt/inazuma-130-wg-1kg–s-87307.
Jak polepszyć skuteczność zabiegu?
Na skuteczność zabiegu środkami ochrony roślin wpływ ma wiele czynników. Jednym z nich jest odczyn cieczy roboczej. Insektycydy najwyższą jakość działania osiągają przy pH cieczy użytkowej na poziomie 4,5 – 5,5. Woda używana do przygotowania oprysku ma zwykle pH 7 – woda wodociągowa, czyli daleki od optymalnego dla działania środków owadobójczych. W celu obniżenia odczynu cieczy roboczej podczas przygotowania cieczy roboczej jako ostatni składnik należy dodać PH OPTI PRO.
W ostatnich latach eliminacja szkodników łodygowych wymagała zastosowania kilku zabiegów insektycydowych, które łączyły działanie powierzchniowe i systemiczne. Na niektórych plantacjach rzepaku ozimego pierwsze zabiegi były wykonywane nawet w lutym.
Szkodniki łodygowe rzepaku – monitoring i precyzja w zwalczaniu
Chowacz czterozębny i brukwiaczek to szkodniki, których larwy niszczą łodygi rzepaku, obniżając ich wytrzymałość mechaniczną i powodując wyleganie roślin. Skuteczna ochrona wymaga stałego monitoringu żółtymi naczyniami już zimą, szybkiego reagowania na pojaw chrząszczy i zastosowania mieszanin insektycydowych łączących działanie kontaktowe z systemicznym przed złożeniem jaj.